Maliyet hesaplamasıyla EYT'de ilk adım atılacak

'Emeklilikte Yaşa Takılanlar' hangi koşullarda emekli olacak? İşte Akşam yazarı Okan Güray Bülbül'ün konuya ilişkin köşe yazısı...

  • İçerik
  • Yorum
  • Yayınlanma: 13.09.2019 - 08:46
    Son Güncelleme: 19.10.2019 - 10:28

Emeklilikte yaşa takılanlar umutlu... Prof. Dr. Vedat Bilgin’in konuyla ilgili görevlendirilmesi sonrası önce ayrıntılı bir maliyet hesabı yapılması ardından süreci hızlandıracak adımların atılması bekleniyor.

Sosyal Politikalar Kurulu Başkan Vekili Prof. Dr. Vedat Bilgin’in emeklilikte yaşa takılanlarla (EYT) ilgili Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan tarafından görevlendirilmesiyle emeklilikte yaşa takılanlarda büyük bir heyecan oluştu. Bir kişinin hangi koşullarda emekli olacağı, kanuna göre belirlenir. 2008’den önce SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı olmak üzere üç ayrı kurum ve kanun söz konusuydu.

YAŞ ŞARTI DEVREYE GİRDİ

Bu tarihten sonra Sosyal Güvenlik Kurumu adı altında birleştirildi. Örneğin ilk kez 30 Nisan 2008’de SSK’lı olan bir erkek 60 yaşında, 7 bin prim günüyle emekli olabilirken, bir gün sonra yani 1 Mayıs 2008’de SSK’lı olan bir erkek 7 bin 200 prim günüyle emekli olabilir hale geldi. Yani bir gün geç sigortalılık 200 gün fazla çalışmayı gerektirdi. 9 Eylül 1999’da da 4447 sayılı Kanun hayata geçerken, bu tarihten önce sigortalı olanlar için de kademeli bir yaş şartı devreye sokuldu.

BİR GECEDE DEĞİŞTİRİLDİ

9 Eylül 1999 ve sonrasında sigortalı olan erkekler için 60, kadınlar için 58 yaş şartı getirildi. Yani, bir gecede emekli olmak için belirli bir yaşı doldurmak zorunda kaldılar. Ve sorun tam da bu noktada başladı. 1999’da sisteme acil müdahale gerekiyordu ve neredeyse bir gecede şartlar değişti. Sonuçta ‘emeklilikte yaşa takılanlar’ oluştu.

ÇALIŞMAK İÇİN ‘YAŞLI’ EMEKLİLİK İÇİN ‘GENÇ’

yaşa takılanlar için bugüne kadar bir düzenleme yapılamadı. Bunun en önemli nedeni sosyal güvenlik sisteminin mali dengesi. Bugün ise SGK’nın emeklilikte yaşa takılanların kaç kişi olduğu, düzenlemeyle kaç kişinin hemen emekli olabileceği, ödenecek aylıkların miktarı ve bunun sisteme getireceği maliyeti hesaplayarak bu yönde bir çalışmanın ilk adımlarını atması mümkün. Bu konuda Vedat Bilgin’in görevlendirilmesi konuyu hızlandıracak ve tüm boyutların ortaya konularak bu kişilerin sorunlarının kapsamlıca ele alınmasını sağlayacaktır. Yaşa takılanlar, en çok yaş şartını beklerken sağlık hizmetlerinden yararlanamamaktan, çalışmak için ‘yaşlı’, emekli olmak için ‘genç’ bulunmaktan şikayet ediyor.

SGK’NIN MALİ DENGESİ ÖNEMLİ

SGK, 2018’de 245.1 milyar TL emekli aylığı ödedi. SGK’nın toplam giderleri ise 385 milyar TL’yi buldu. SGK’nın toplam geliri de 369.2 milyar TL olarak hesaplandı. Dolayısıyla SGK geçen yıl 15.7 milyar TL açık vermiş durumda. Sosyal güvenlik sisteminin açık vermesi, sigortalılar için olumlu bir göstergedir. Ancak kamu bütçesinden transferle kapanan bu açığın büyümesi, sistemin geleceğini riske atar. İşte bu nedenle, emeklilikte yaşa takılanların sorunlarının kapsamlı bir şekilde değerlendirilmesi çok önemli.

12.8 MİLYON KİŞİYE AYLIK ÖDENİYOR

SGK’nın haziran ayı verilerine göre 22 milyon 260 bin aktif sigortalı var. SGK’dan aylık alan kişi sayısı ise 12 milyon 828 bin. Bu kişiler SGK’dan emekli, ölüm, malullük aylığı alanlar ile sürekli iş göremezlik ödeneği alan kişiler. Yani iki çalışanın ödediği primlerle bir emeklinin veya ölüm aylığı alan kişinin aylıkları finanse edilmeye çalışılıyor. Bu oranın makulü ise bire dört. Yani bir çalışanın dört emekliyi finanse etmesi. 

 



Etiketler: EYT
YORUMLAR (6)
:) :( ;) :D :O (6) (A) :'( :| :o) 8-) :-* (M)
  • Reyhan Demir15 Eylül 2019 18:25

    Eyt li ârafta. Emekli olmak istiyor daha gençsin çalış deniliyor; çalışmak istiyor yaşlısın diye iş verilmiyor. Allah sonumuzu hayır etsin.

  • EYT yaşı 48..14 Eylül 2019 12:06

    Kendisi 46 yaşında emekli olduysa bu milleti de 46 yaşında emekli yap.kimse 38 yaşında emeklilik istemiyor.Bu yasal hakkımız kanunen yasaları kendi çıkarları için hiç sayamazsınız kendi kanunlarınızı da koyamazsınız.para yok demekte yanlış Saray’a var yandaşa var emeklerini isteyene yok bu yanlışlığı düzeltmemesi hükümetin büyük ayıbıdır.

  • Eyt li13 Eylül 2019 23:38

    Yukarıda şöyle denilmiş 2 çalışan 1 emekliyi finanse ediyor; makul olanı 4 çalışanın 1 emekliye bakmasıdır. Bence hayır her ikiside yanlış! Ben niye çalışanların primlerinden otlakçılık yapayım yada öyle gösterileyim! Ben tamı tamına 1992 yılından bu yana 27 yıl 9170 prim günü bu SGK ya para ödedim benden bu parayı alırken yaşlandığında veya çalışamaz durumda olduğunda sana aylık bağlayacam diye aldı! Bizim ödediğimiz primler nereye gitti?

  • Ömer Altın13 Eylül 2019 17:06

    Ben 44 yaşında emekli olmam gerekiyordu 50 yaşında oldum Yani 6 yıl maaş almadım yeni kanun çıkarsa geriye dönük 6 yıllık maaşım bana ödenecek mi

  • EYT liler boşu boşuna bekletiliyor13 Eylül 2019 13:02

    devlette israf dağ gibi..EYT liler boşa bekletiliyor...devletteki israfı önleyeceklerine EYT lilere "siz durun bekleyin biz yemeye devam edelim" diyorlar

  • iso13 Eylül 2019 09:36

    20 sene sonra ülkede emekli kalmayacak zaten bu şartlarda :) O yüzden SGK sisteminin geleceği parlak... Borsa'da işlem görmeye başlasa gözüm kapalı alırım :)

Maliyet hesaplamasıyla EYT'de ilk adım atılacak