Ev sahibi olmadan önce bilmeniz gereken 7 kritik detay

Ev sahibi olmak, birçok kişinin en büyük hayallerinden biridir. Bu hayali gerçekleştirmek için maddi birikimin yanı sıra dikkatli planlama ve araştırma gerekir. Ev alırken konum seçimi, tapu kontrolü, bina yaşı, altyapı durumu, ulaşım imkânları, aidat giderleri gibi birçok unsur göz önünde bulundurulmalıdır. Aynı zamanda mülkün geçmişi, yasal durumu, olası ipotekler, şerhler ya da hisseli tapular gibi hukuki detayların da titizlikle incelenmesi gerekir. Bu aşamada yapılacak küçük hatalar, ileride büyük sorunlara yol açabilir.

Örneğin, imar durumu uygun olmayan ya da yapı kullanma izin belgesi bulunmayan bir konut, ciddi mağduriyetler yaratabilir. Buna ek olarak yaşam kalitesini etkileyen çevresel faktörler, sosyal olanaklar ve bölgenin gelişim potansiyeli de karar sürecinde mutlaka değerlendirilmelidir. Ev sahibi olmadan önce atılacak her adımın dikkatle planlanması, hem maddi kayıpların önüne geçer hem de uzun vadeli memnuniyet sağlar. Ev satın alma sürecinde bazı detaylara dikkat ederek uzun vadede en doğru kararı vermek mümkündür.

Evin Konumunu Değerlendirin

Ev satın almadan önce değerlendirilmesi gereken en önemli unsurlardan biri evin konumudur. Konum, hem yaşam kalitesini hem de mülkün gelecekteki değerini doğrudan etkiler. Günlük ihtiyaçlara kolay erişim, toplu taşıma olanakları, okul, hastane, market gibi sosyal alanlara yakınlık büyük önem taşır. Buna ek olarak bölgenin güvenliği, nüfus yoğunluğu ve gelişim potansiyeli de göz önünde bulundurulmalıdır. Sessiz ve sakin bir çevre isteyenler ile şehir merkezine yakın olmak isteyenlerin beklentileri farklılık gösterebilir. Bu nedenle konum seçiminde yaşam tarzı dikkate alınmalıdır. Doğru konum seçimi, konforlu bir yaşam sağlamanın yanı sıra uzun vadede yatırım açısından da avantaj yaratır.

Bölgedeki Altyapı Olanaklarını Değerlendirin

Evin bulunduğu bölgedeki altyapı olanakları da oldukça önemlidir. Sağlıklı bir yaşam için su, elektrik, doğalgaz, internet gibi temel altyapı hizmetlerinin kesintisiz ve sorunsuz şekilde kullanılması gerekir. Yeni gelişen bölgelerde bu hizmetler tam anlamıyla işlevsel olmayabilir. Bu nedenle mevcut altyapı durumunun mutlaka araştırılması gerekir.

Örneğin, bölgenin gelecekteki imar planları ve olası altyapı yatırımları da araştırılabilir. Bu önemli detaylar hem yaşam konforunu artırır hem de gayrimenkulün zamanla değer kazanma potansiyelini yükseltir. Çevresel etkenleri iyi analiz etmek, uzun vadeli memnuniyet açısından kritik öneme sahiptir.

Aidat ve Ortak Gider Bilgilerini Öğrenin

Ev satın alırken genellikle göz ardı edilen ama uzun vadede önemli mali yükler oluşturan konulardan biri de aidat ve ortak giderlerdir. Özellikle site içerisinde ya da apartman yönetimi olan konutlarda her ay düzenli olarak ödenmesi gereken aidatlar bütçenizi doğrudan etkiler. Bina aidatları; güvenlik, temizlik, bahçe bakımı, asansör bakımı, ortak alan aydınlatması, havuz veya spor salonu gibi sosyal alanların giderlerini kapsar. Satın almayı düşündüğünüz konutun bağlı bulunduğu yönetime aidat miktarını, geçmiş dönem giderlerini ve varsa ek ödemeleri sorabilirsiniz. Bunun yanında yönetim planını inceleyerek aidat artış oranlarının hangi esaslara göre yapıldığını öğrenebilirsiniz. Bazı sitelerde aidatlar oldukça yüksek olabilir. Aidat parasının içerisine nelerin dahil olduğunu öğrenerek kıyaslama yapabilirsiniz. Aidat ve ortak giderler, sürdürülebilir yaşam maliyetinin önemli bir parçasıdır. Sağlıklı bir karar vermek için bu giderlerin önceden bilinmesi büyük avantaj yaratır.

Tapu ve İmar Durumunu Mutlaka Sorgulayın

Ev satın alırken ilk dikkat edilmesi gereken konulardan biri, taşınmazın tapu ve imar durumudur. Tapu belgesi; mülkün kime ait olduğunu, cinsini, yüzölçümünü ve varsa şerh ya da ipotek gibi hukuki durumları gösterir. Bu belgeyi evi satın almadan önce mutlaka detaylı şekilde incelemeniz gerekir. Bunun yanı sıra imar durumu açısından konutun yasal olarak ne amaçla kullanılabileceği öğrenilmelidir. Bazı yapılar imar planına aykırı şekilde inşa edilmiş olabilir. Bu durum ileride ciddi mağduriyetlere neden olabilir.

Örneğin, konut olarak satın aldığınız bir yapının oturma izni ya da yapı kullanma ruhsatı olmaması büyük sorunlara yol açabilir. Tapuda hisseli mülkiyet olup olmadığı da önemli bir konudur. Hisseli taşınmazlar, ileride ortaklık sorunları veya satış zorlukları ile karşınıza çıkabilir. Tapu ve imar durumu sorgulaması e-Devlet üzerinden kolayca yapılabilir. Buna ek olarak yapının imar durumunu ilgili belediyenin imar servisi veya Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünden öğrenebilirsiniz.

Binanın Yaşı ve Depreme Dayanıklılığına Dikkat Edin

Ev satın alırken, binanın yaşı ve depreme karşı dayanıklılığı da mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır. Özellikle 1999 Marmara Depremi sonrası yürürlüğe giren yapı yönetmelikleri, binaların dayanıklılık kriterlerini önemli ölçüde değiştirmiştir. 2000 yılı öncesinde inşa edilen yapılar, teknik anlamda yetersiz kalabilir. Binanın kaç yıllık olduğu, hangi yönetmeliğe göre yapıldığı ve sonrasında güçlendirme çalışması yapılıp yapılmadığı hakkında detaylı araştırma yapmak gerekir. Bunun yanı sıra statik proje, yapı ruhsatı ve zemin etüt raporları incelenerek binanın taşıyıcı sistemi hakkında fikir edinilebilir. Yeni binalarda ise yapı denetim firmalarının kontrolünden geçip geçmediği kontrol edilmelidir. Özellikle deprem riski yüksek bölgelerde, yapının dayanıklı olması can güvenliği açısından kritik önem taşır. Binanın dış görünüşü ne kadar güzel olursa olsun öncelikle dikkat edilmesi gereken binanın iç yapısı ve kalitesidir. Güvenli bir yaşam için bu detayların atlanmaması gerekir.

Konut Sigortası Yaptırma Zorunluluğu ve Fiyatlarını Araştırın

Ev sahibi olmadan önce konut sigortası hakkında detaylı bilgi edinmek, olası risklere karşı hazırlıklı olmanızı sağlar. Zorunlu olmamakla birlikte konut sigortası yangın, su baskını, hırsızlık, cam kırılması, fırtına gibi birçok beklenmedik duruma karşı evinizi güvence altına alır. Konut sigortası sadece binayı değil istenirse içerisindeki eşyaları da koruma altına alabilir. Özellikle yüksek değerli beyaz eşyalar, mobilyalar veya elektronik cihazlar bulunan evlerde konut sigortası büyük önem taşır. Konut sigortası fiyatları ise evin metrekaresi, bulunduğu kat, yapı malzemesi ve kapsamına dahil edilen teminatlara göre değişkenlik gösterir.

Örneğin, yalnızca yangın teminatı içeren bir poliçe ile hırsızlık ve su baskınını da kapsayan bir poliçe arasında ciddi fiyat farkları olabilir. Bütçeniz ve ihtiyaçlarınız doğrultusunda size en uygun teminatları seçerek konut sigortası yaptırabilirsiniz.

DASK (Zorunlu Deprem Sigortası) Kapsamını Kontrol Edin

Türkiye’de zorunlu konut sigortası olarak bilinen DASK, deprem gibi doğal afetlere karşı yapıyı güvence altına alır. DASK kapsamını dikkatle incelemek büyük önem taşır. DASK, yalnızca depremin doğrudan etkilediği yapısal zararları karşılar. Temeller, ana duvarlar, kolon, kiriş, merdiven gibi taşıyıcı sistemlerin hasar görmesi durumunda sigorta devreye girer. DASK sigortası eşya, kira kaybı, manevi tazminat ya da iç dekorasyon gibi unsurları kapsamaz. Bu nedenle birçok kişi yalnızca DASK’a güvenerek tam koruma altında olduğunu zannedebilir. Oysaki DASK, yalnızca binanın yeniden inşa maliyetini karşılamak üzere düzenlenir. Bu sigorta türünün her yıl yenilenmesi gerekir. Sigortanın geçerli olup olmadığını ve güncel poliçeye sahip olup olmadığını tapu işlemleri öncesinde mutlaka sorgulamalısınız. Sigorta bedelinin, konutun gerçek yeniden inşa değeri ile uyumlu olması da önemlidir.